اسپلیت تی از جمله اتصالات خطوط لوله بشمار می‌آید که دامنه کاربردی گسترده آن بسیاری از ارائه دهندگان سرویس‌های خطوط لوله را به طراحی و ساخت و تحویل خدمات مربوط به ساخت اسپلیت تی به مشتریان ترغیب کرده است. اتصال سه‌راهی اسپلیت تی در واقع ابزاری است برای ایجاد انشعاب‌های جدید روی خطوط لوله موجود. این اتصال  همچمون کمربند تمامی قطر خارجی لوله را پوشش می‌دهد و دارای دو پد سدل می‌باشد که از دو سوی لوله، کل لوله را احاطه کرده و در دو سر انتهایی بهم میرسند. بنابراین این اتصال پوششی کامل حول لوله شکل می‌دهد و از این حیث نسبت به سایر اتصالاتی که به منظور انشعاب‌گیری از خطوط لوله ساخته می‌شوند ضریب استحکام و ایمنی بیشتری دارد.

اسپلیت تی زمانی به کار می رود که خطوط لوله موجود بنا به هر دلیلی نیاز به یک انشعاب جدید دارند. یکی از مواردی که این شرایط پیش می اید وقتی است که خط لوله دچار آسیب شده است و می بایست یک انشعاب جدید و خط فرعی به صورت موقتی روی لوله نصب شود تا بخش آسیب دیده از جریان خارج شده و تعمیرات لازم روی آن صورت گیرد. در این مواقع نیاز به split tee خواهد بود که هم مجرای انشعاب جدید خواهند بود و هم ابزار مسدود کردن بخش آسیب دیده و نیازمند تعمیر از خط لوله. هر چه مورد استفاده از اسپلیت تی حساس تر باشد باید نسبت به مراتب ساخت آن دقت و وسواسی بیشتری به خرج داد.

البته زمانی که خط در فاز بهره برداری می باشد تغییری در شرایط نمی کند و کارکرد اسپلیت تی حفظ موقعیت و شرایط خواهد بود، اما در زمانی که اتصال  در حال نصب روی خط است شرایط متفاوت خواهد بود. اگر در مراحل پیش از بهره برداری اتصال در حال نصب باشد طبیعتاً خطوط لوله فاقد سیال بوده و حساسیت روی کار طبیعتاً کمتر خواهد بود. در این شرایط جوشکاری اسپلیت تی روی لوله فقط با لحاظ این فاکتور انجام خواهد د که خطوط جوش باعث تخریب لوله نشوند و سوراخ یا شکافی در آن ایجاد نکنند تا پس از بهره برداری مجموعه شاهد مشکلاتی نظیر نشتی نباشیم.

اما زمانی که خط به بهره برداری رسیده است می بایست به دو نکته توجه داشت؛ اول این که split tee همزمان با عملیات انشعاب گیری تحت فشار سیال خواهد بود و باید بتواند آن را تحمل کند. دوم این که جوشکاری حساسیت بالاتری خواهد داشت جرا که نه تنها ایراداتی نظیر سوراخ شدن لوله و نظایر آن می توانند فوراً مشکلاتی نظیر نشتی ایجاد کنند، بلکه خود حرارت ناشی از جوشکاری اسپلیت تی نیز می تواند با سیال درون خط واکنش نشان دهد و حوادث ناخوشایندی را به همراه داشته باشد. از این رو در زمانی که خط مملو از سیال است شرایط کار دشوارتر خواهد بود و نسبت به مراحل ساخت و نصب اسپلیت تی باید تدابیر تخصصی تری را اتخاذ کنیم.

بدیهی است که استانداردهای ساخت اتصالات مربوطه به خطوط لوله تقریبا مشابه می باشند. به عبارتی دیگر نمی توان برای ساخت اسپلیت تی استانداردها  والزامات مختلف را به کار برد چرا که کارکرد این اتصال و فرایندهای اجرایی ساخت آن در تمامی موارد تقریبا مشابه می باشد، اما نکته مهم در تمایز گذاری در درجه اول نوع بهره ای است که می بایست از اتصال اسپلیت تی گرفته شده باشد و دومی نوع سفارش کارفرما. ممکن است کارفرما خود دارای الزامات و استانداردهای خاص خود برای تأیید کیفیت split tee ساخته شده توسط سازنده باشد. چه بسا در این خصوص استانداردهای بین المللی که برای ساخت این اتصال به کار می روند کفایت نکنند. از طرفی ممکن است اسپلیت تی دارای کاربردی متفاوت با آن چه معمولاً یاد می شود داشته باشد. در این خصوص نیز فرایند ساخت احتمالاً مراتب پیچیده تری را خواهد داشت. در هر صورت هماهنگی و مشورت مستمر کارفرما و سازنده اسپلیت تی در طول فرایندهای ساخت این اتصال امری ضروری است و کلیه مراحل می باید با هماهنگی کامل صورت گیرد. بعد از اتمام ساخت، کارفرما از طریق تست های مربوطه نسبت به درستی و قابلیت عملکردی split tee ساخته شده اطمینان می یابد.

تست جوش بعد از ساخت اسپلیت تی اصلی ترین مرحله در بازرسی این اتصال محسوب می شود که می باید تا جای ممکن با دقت انجام شود. تست فشار اسپلیت تی نیز از آیتم هایی است که باید بسیار مورد توجه قرار گیرد تا مطمئن شویم اتصال ساخته شده در مقابل فشار وارده در ناحیه ای که نصب گردیده است تاب و تحمل کافی را دارد یا نه. بنابراین ن.ع کاربردی که از split tee می شود در تعیین استانداردها و فرایندهای مربوط به ساخت و نصب آن دارای اهمیت است.

در عملیات های انشعاب گیری از خط لوله با توجه به این که ما فرایند برش بخشی از یک خط لوله زنده و حاوی سیال دارای فشار را داریم، استفاده از یک اتصال جهت تقویت ناحیه بریده شده ضروری است. در واقع اسپلیت تی در انشعاب خط لوله دارای دو کاربرد عمده است: اول آن‌که حکم ورودی انشعاب جدید را دارد و لوله‌ی خط جدید از مجرایاتصال اسپلیت تی به فاز جدید متصل می‌شود. دوم اینکه بخاطر انجام عملیات انشعاب گیری خط لوله  روی خطوط لوله و برش بخشی از لوله و استخراج کوپن آن، از آنجا که لوله در معرض فشار و دمای سیال قرار دارد طبیعتاً در نتیجه تنش و کشش وارده بر ناحیه بریده شده، فرم اصلی خود را از دست خواهد داد و به همین دلیل، به مرور و پس از انجام انشعاب گیری روی لوله محل بریده شده دفرمه شده و کل لوله دچار آسیب خواهد شد. از این حیث استفاده از یک ابزار برای ممانعت از دفرمه شدن لوله ضروری است. در این شرایط، اگر سایز انشعاب کوچک باشد و فشار سیال نیز پایین باشد، الزامی به استفاده از اسپلیت تی نخواهد بود و اتصالات ضعیف‌تر نظیر سدل نیپل و ولدولت پاسخگو خواهند بود، اما هر چه سایز لوله، سایز انشعاب، فشار و دمای سیال و در کل حساسیت کار  انشعاب گیری بالاتر می‌رود استفاده از split tee برای انشعاب خط لوله ضروری‌تر خواهد شد.

از سوی دیگر، بدیهی است که اگر از اسپلیت تی های تمام جوشکاری استفاده کنیم نسبت به اسپلیت تی مکانیکی ضریب اطمینان بالاتری خواهیم داشت اما در صورتی که امکان انجام جوشکاری روی لوله وجود نداشت ناچار به استفاده از اتصال مکانیکی اسپلیت تی هستیم. اسپلیت تی وقتی به روش جوشکاری روی لوله نصب می شود از همه طرف به لوله جوش داده می شود و از این حیث در صورت صحت فرایند جوشکاری، آب بندی مطمئن تر و با دوام تر خواهد بود، اما در مواقع اضطراری ناچار به استفاده از ابزارهای مکانیکی هستیم.

نکته دیگر نیز آن که اسپلیت تی را تنها می توان روی لوله نصب کرد و بر خلاف سایر اتصالات سه شاخه نظیر ولدولت و سدل نیپل قابلیت اتصال به مخزن را ندارد. بنابراین از این اتصال فقط برای انجام انشعاب خط لوله می توان استفاده کرد.

شرکت پیشگام صنعت ابزار طراح و سازنده اسپلیت تی و دارای دانش فنی بالا در این زمینه می باشد. تجربه ساخت ده‌ها اتصال split tee بمنظور انجام عملیات انشعاب از خطوط لوله در طول سال‌های گذشته و تدوین دستورالعمل‌های جامع و کاملاً مطابق با استانداردهای بین‌المللی بخشی از پشتوانه ما در زمینه طراحی و ساخت اسپلیت تی می‌باشد. این اتصالات در سایزهای مختلف ساخته شده و روی  انواع خطوط لوله حاوی سیالات مختلف تجربه شده اند. صحت عملکرد آن ها گواهی است بر این که شرکت پیشگام صنعت ابزار در زمینه ساخت اسپلیت تی دارای مهارت لازم می باشد.

در یکی از سفارشات اخیر، شرکت پیشگام صنعت ابزار فرایند طراحی و ساخت سه عدد اسپلیت تی جوشی را برای خط فرساشیمی بر عهده گرفت و در نهایت فرایند ساخت به صورت دقیق و طبق نظر کارفرما انجام و مورد تأیید کارفرما قرار گرفت. اتصالات اسپلیت تی مذکور مشخصات فنی و کاربردهای زیر را داشتند:

1-    طراحی و ساخت اسپلیت تی جوشی سایز 8x8 اینچ

2-    طراحی و ساخت اسپلیت تی جوشی سایز 2x4 اینچ

3-    طراحی و ساخت اسپلیت تی جوشی سایز 3x3 اینچ